fa بررسی عوامل موثر بر کسری بودجه ایران در سال‌های 1394-1368 اقتصاد مالی financial economics پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">&nbsp;بودجه عمومی هر کشور سند پیش &rlm;بینی برنامۀ کوتاه&rlm; مدتی (یک&rlm;ساله) است که اجرای درست آن از شاخص&rlm; های موفقیت اقتصادی هر دولت محسوب می‌شود. دولت‌ها به دلایل مختلف در اجرای بودجه متوازن ناتوان هستند و برای تامین مخارج جاری و عمرانی خود با کسری بودجه مواجه می‌شوند. هدف این پژوهش، بررسی عوامل موثر بر کسری بودجه در پنج برنامه توسعه اقتصادی است. برای دستیابی به این هدف، اثر درآمدهای مالیاتی، درآمدهای نفتی، مخارج دولت، نرخ رشد اقتصادی، و نرخ تورم را بر کسری بودجه در سال‌های 1394-1368 با استفاده از روش هم&rlm; انباشتگی یوهانسون‌ـ‌جوسیلیوس و تکنیک ARDL و میزان تاثیرگذاری هر یک از متغیرها، مورد تحلیل قرار می‌گیرند. نتایج پژوهش نشان می‌دهند که کسری بودجه با درآمدهای مالیاتی، نفتی، و نرخ رشد اقتصادی رابطه منفی و معنادار و با مخارج دولت و نرخ تورم رابطه مثبت و معناداری دارد. در ضمن، درآمدهای نفتی بیش&rlm;ترین، و نرخ رشد اقتصادی کم&rlm;ترین اثر را بر کسری بودجه عمومی کشور می&rlm; گذارند.</div> <div style="text-align: justify;">The public budget is an official manuscript forecasting the economy for a short period (one year), and its proper execution can be viewed as an index of economic success for the government. The governments are generally unable to execute the balanced budget and in order to finance current and infrastructure expenditure, they will face budget deficit. The purpose of this research is to explore the determinants of budget deficit during the five economic plans (1989-2015). Accordingly, using Johansen-Juselius Co-integration and ARDL approach, the effects of tax incomes, oil incomes, government expenditure, the rate of economic growth and the rate of inflation on the budget deficit are estimated. The results show that the budget deficit has a significant and negative relationship with tax incomes, oil incomes and economic growth rate; whereas it has a significant and positive relationship with government expenditures and the inflation rate. Moreover, oil revenues have the largest impact on the public budget deficit, while the economic growth rate has the least impact.</div> کسری بودجه, مدل تصحیح خطای برداری, درآمدهای نفتی, نرخ رشد اقتصادی, نرخ تورم. ARDL Model, Budget Deficit, Oil Income, Tax Income, Economic Growth, Inflationary Rate. 59 78 http://eprj.ir/browse.php?a_code=A-10-1465-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Mowlaei محمد مولایی mowlaei@basu.ac.ir 10031947532846006968 10031947532846006968 Yes Department of Economics, Bu-Ali Sina University دانشگاه بوعلی سینا Marziyeh Abdian مرضیه عبدیان Marzieh.abdian69@gmail.com 10031947532846006969 10031947532846006969 No Department of Economics, Bu-Ali Sina University. دانشگاه بوعلی سینا