fa رابطه مخارج سلامت و رشد اقتصادی در کشورهای گروه هشت (D8) اقتصاد کلان Macroeconomics پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.5pt;">آگاهی از ارتباط بین مخارج سلامت و رشد اقتصادی برای سیاست گذاری و برنامه &shy;ریزی بهتر در هر کشوری از اهمیت خاصی برخوردار است. از لحاظ نظری، انتظار می رود که یک رابطه علّی دوطرفه بین مخارج سلامت و رشد اقتصادی برقرار باشد، ولی نیاز است که رابطه بین این دو متغیر بر اساس تکنیک&shy; های اقتصادسنجی و در کشورهای مختلف به صورت تجربی مورد آزمون قرار گیرد. در این راستا، این پژوهش برای تخمین مدل و تحلیل استنباطی، از آمار و اطلاعات کشورهای گروه هشت شامل بنگلادش، مصر، اندونزی، ایران، مالزی، نیجریه، پاکستان، و ترکیه در دوره زمانی 2014-1995 و روش علّیت گرنجری پانلی بوت&rlm;استرپ (روش کونیا) استفاده می&rlm; کند. نتایج تخمین نشان می&rlm; دهد که رابطه علّی یک&rlm;طرفه از مخارج سلامت سرانه حقیقی به تولید ناخالص داخلی سرانه حقیقی در کشورهای اندونزی، ایران، و مالزی وجود دارد و در کشور پاکستان نیز رابطه علّی از </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:11.5pt;">GDP</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.5pt;"> حقیقی به مخارج سلامت قابل&rlm; مشاهده است. در سایر کشورها هیچ&rlm;گونه رابطه علّی بین متغیرهای اشاره&rlm; شده مشاهده نشد.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;">Being aware of the relationship between health expenditure and economic growth is an important issue in any country. Theoretically, it is expected that there is a two-way causal relationship between health expenditure and economic growth, but the relationship between these two variables should be tested empirically based on econometric techniques in different countries. Konya has proposed a new method for investigating Granger causality in a panel data framework which incorporates both coefficient heterogeneity and cross-sectional dependence. His new approach is based on SUR systems and Wald tests with country-specific bootstrap critical values. As a result, in this paper, Konya&rsquo;s Bootstrap Panel Granger Causality approach has been used, based on data from D-8 countries (Bangladesh, Egypt, Nigeria, Indonesia, Iran, Malaysia, Pakistan, and Turkey) over the period 1995-2014. The results show that the real healthcare expenditure per capita is the Granger cause of the real GDP growth in Indonesia, Iran, and Malaysia, while in Pakistan the real GDP growth is found as the Granger cause of the real healthcare expenditure per capita. There was however no evidence of causality for the other countries.</div> رشد اقتصادی, مخارج سلامت, کشورهای گروه هشت, آزمون علیت گرنجری پانلی بوت‌استرپ, روش کونیا Economic Growth, Healthcare Expenditure, D-8 Countries, Bootstrap Panel Granger Causality Test, Konya Method 37 62 http://eprj.ir/browse.php?a_code=A-10-1556-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali Rezazadeh علی رضازاده a.rezazadeh@urmia.ac.ir 10031947532846008438 10031947532846008438 Yes Assistant Professor, Department of Economics, Urmia University استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه ارومیه Siavash Mohamadpour سیاوش محمدپور s.mohamadpour@imps.ac.ir 10031947532846008439 10031947532846008439 No Ph.D. Student in Economics, Institute for Management and Planning Studies دانشجوی دکتری اقتصاد، موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه ریزی Arian Aghabeigi آرین آقابیگی arian_aghabeigi@hotmail.com 10031947532846008440 10031947532846008440 No Researcher in Monetary Economics and Banking, Middle East Bank, Tehran پژوهشگر اقتصاد پول و بانکداری، بانک خاورمیانه